Открыть главное меню
Берилли / Beryllium (Be)
Атом номерĕ 4
Ахаль япалалăхăн тĕсĕ 99% тасалăхлă берилли, поликристал фрагменчĕ

çемçĕ шурă-кĕмĕл тĕслĕ метал

Атом пахалăхĕсем
Атом масси
(моль масси)
9,01218 а. е. м. (г/моль)
Атом радиусĕ 112 пм
Ионизаци хăвачĕ
(пĕрремĕш электрон)
898,8 (9,32) кДж/моль (эВ)
Электрон конфигурацийĕ [He] 2s2
Хими пахалăхĕсем
Ковалент радиусĕ 90 пм
Ион радиусĕ 35 (+2e) пм
Электроçуклăх
(Полинг шучĕпе)
1.57
Электрод потенциалĕ −1,69 В
Йӳçĕклев степенĕсем 2; 1
Ахаль япалалăх термодинамика пахалăхĕсем
Тачăлăхĕ 1,848 г/см³
Ăшă удель калăпăшĕ 16,44[1] Дж/(K·моль)
Теплопроводность 201 Вт/(м·K)
Ирĕлӳ температури 1551 K
Ирĕлӳ ăшăлăхĕ 12,21 кДж/моль
Вĕрев температури 3243 K
Пăслав ăшăлăхĕ 309 кДж/моль
Моль калăпăшĕ 5,0 см³/моль
Ахаль япалалăх кристалл чĕнтĕрĕ
Чĕнтĕр тытăмĕ гексагоналлă
Чĕнтĕр тапхăрĕ a=2,286; c=3,584 Å
c/a танлашăнни 1,567
Дебай температури 1000 K
Disambig gray.svg Ку терминăн урăх пĕлтерĕшсем пур, пăхăр Be (пĕлтерĕшсем).

Берилли — тăваттăмĕш çăмăл элемент, атомĕ тăватă протонпа пилĕк нейтронран тăрать.


Be 4
9,012182
2s2
Берилли

Ăна уранăн массине 50 килограмм вырăнне 250 грамма çитермелĕх (экран, куçлăх, пусса хĕстернĕ вырăнне) усă кураççĕ.

Кун-çулĕТӳрлет

Бериллипе унăн минералĕсене тĕпчев ĕçĕсене расççей химикĕ И.В.Авдеев (1818—1865) туса пынă. Вăлах бериллийĕн оксичĕ BeO тесе палăртнă, маларах йăнăшпа Be2O3 çырнă пулнă.

Çулăма çирĕплă материалсемТӳрлет

Ракетăн çунакан япалиТӳрлет

Йӳçĕклекен
Йӳçĕклекен Удель туртăмĕ (Р1, çек) Çунтару температури °С Çунакан япала тачăлăхĕ г/см3 Хăвăртлăх ӳсĕмĕ, ΔVид,25, м/çек Çунакан япалан йывăрăш шучĕ %
Фтор 323,3 çек 4328 °C 1,547 5014 м/çек 13 %
Тетрафторгидразин 310,8 çек 4234 °C 1,19 4204 м/çек 11 %
ClF3 277,4 çек 4075 °C 1,85 4696 м/çек 13 %
ClF5 289,6 çек 4176 °C 1,762 4791 м/çек 13 %
Перхлорилфторид 242,6 çек 3593 °C 1,709 3953 м/çек 13 %
Фтора йӳçлекен 308,6 çек 4177 °C 1,561 4986 м/çек 13 %
Йӳçлĕк 235,4 çек 3637 °C 1,21 3213 м/çек 15 %
Водород перекиçĕ 276,8 сек 3472 °C 1,503 4231 м/çек 18 %
Азот кислоти 256 сек 2728 °C 1,574 4005 м/çек 24 %

Усă курассиТӳрлет

Хутăш шăранчăксене пахалатниТӳрлет

Бериллие чылайлă тĕрлĕ шăранчăксене хушаççĕ, çав вара юлашкисене хытарать, çирĕплетет, вĕсенчен хатĕрленĕ япаласен çийĕ коррозие хирĕç тăма пултарать. Техникăра бериллиллĕ бронзăпа усă кураççĕ (пружинăллă перĕнӳсем). Хурçăна 0,5 % бериллие хушса тунă пружина хĕрлĕ тĕсе çитиччен хĕртнĕ чух пружинăлать.

Рентген техникиТӳрлет

Берилли рентген пайăркисене начар пуçтарать, çавăнпа та унтан рентген пăрăхĕсенче пайăркасем тулашне тухмашкăн чӳречене хатĕрлеççĕ.

Атом энергетикиТӳрлет

Атăм реакторĕсенче бериллипе нейтронсен хăвăртлăхне чакараççĕ. α-радиохастар нуклидсемпе хутăшра берилли ампуллă нейтронлă çăлкуçсенче, мĕншĕн тесен берилли-9 тĕшшисемпе α-пĕрчĕксен хутшăнăвĕнчен нейтронсем çуралаççĕ: 9Ве(α, n)12C.

Лазер материалĕсемТӳрлет

Лазер техникинче берилли алюминачĕнчен хатĕрленĕ хурçă е пластина пайăрка кăларать.

ИзотопӗсемТӳрлет

АсăрхавсемТӳрлет

  1. ^ Редкол.:Кнунянц И. Л. (гл. ред.) Химическая энциклопедия: в 5 т. — Мускав: Советская энциклопедия, 1988. — Т. 1. — С. 280. — 100 000 экз.

КаçăсемТӳрлет