Открыть главное меню

Çĕпрел районĕ (тут. Чүпрәле районы) — Тутарстанăн районĕ. 1966 çулта йĕркеленĕ. Район администрациĕ Хусантан 200 çухрăмра ларакан Кивĕ Çĕпрел салинче вырнаçнă. Район лаптăкĕ 1029,5 км2.

Çĕпрел районĕ
Герб
Герб
Ялав
Ялав
Патшалăх Flag of Russia.svg РФ
Статус муниципаллă район
Кĕрет Flag of Tatarstan.svgТутарстан
Тытăмĕ 19 муниципаллă йĕркеленӳ
Администраци центрĕ Кивĕ Çĕпрел чиркӳ ялĕ
Йĕркеленĕ вăхăт 1930 çурла, 30
Район пуçлăхĕ/Район депутачĕсен Пухавĕн председателĕ Алиуллов Шаукет Ахметсафинович (в. п.)
Официаллă чĕлхе тутар, чăваш, вырăс
Пурăнан халăх (2016)
23148
(0,6 %)
Наци йышĕ тутарсем, чăвашсем, вырăссем
Конфесси йышĕ мăсăльман-суннитсем, православи христианĕсем
Лаптăк 1029,5 çм²
Çĕпрел районĕ карттă çинче
Вăхăт тăрăхĕ

MSK (UTC+3)

http://chuprale.com Сайчĕ
Координатсем: 54°46′ с. ш. 47°30′ в. д. / 54.767° с. ш. 47.500° в. д. / 54.767; 47.500 (G) (O)

Района 1930 çулта йĕркеленĕ.

Район пуçлăхĕ — ?.

ТавралăхĕТӳрлет

Çĕпрел районĕ республикăн кăнтăр-анăçĕнче вырнаçнă, Чăваш Республикипе, Чĕмпĕр облаçĕпе чикĕ тытать.

Кун-çулĕТӳрлет

Археологи ĕçĕсене ирттернĕ хыççăн Çĕпрел районĕнче авалхи пăлхарсем пурăннине палăртнă. Чăнлă юханшывĕ хĕрринче аваллăхри пурăну вырăнĕсене тупнă. XVII ĕмĕр варринче —XVIII ĕмĕрĕн пĕрремĕш чĕрĕкĕнче кунта хĕсметри тутарсем килсе вырнаçнă, юнашар ялсенче чăваш, ирçĕ пурăннă. Çак хĕсмет тутарĕсене кунти çĕрсене патшалăх чиккисенче хӳтлĕх тума Раççей ертӳçисем куçарнă. Ун чух çак çĕрсене "тискер уй" тенĕ, чăтлăх вăрман, аслă кӳлĕ, çăткăн шурлăх чылай пулнă, çутçанталăкра тискер кайăк тĕл пулнă, çав шутра мăнтай мамонтсем те.

Халăх йышĕ, район тытăмĕТӳрлет

Наци йышĕ;

Районта хутăш халах пурнать: тутарсем — 16231 çын (58 %), чăвашсем - 11651 çын (41 %), вырăссем - 177 çын (0,6 %), ыттисем — 44 çын[1].

Район шутне 52 пурăнан вырăн, 19 ял тăрăхĕ кĕрет.

ХуçалăхĕТӳрлет

ПромăçлăхĕТӳрлет

  • Çĕпрелти çу-сыр завочĕ,
  • УАО "Бурундук элеваторĕ" (Бурундуки поселокĕ), унăн шутĕнче: комбикорм завочĕ, арман, элеватор, ялхуçалăх предприятийĕ.

Ял хуçалăхĕТӳрлет

Çĕпрел районĕнче çурхипе кĕрхи тулă, кĕрхи ыраш, урпа, сĕлĕ, вир, пăрçа, хура тулă, сахăр кăшманĕ, çĕрулми ӳстереçççĕ. Шултра выльăх, сысна тата сурăх çитĕнтереççĕ.

ÇутĕçТӳрлет

Районта 24 пĕрлĕ вăтам пĕлӳ паракан тата 8 тулли мар шкул вырнаçнă, вĕсенче 753 вĕрентӳçĕ ĕçлет 4610 çын вĕренет. 90-мĕш №-лĕ професси училищи Çĕпрел районĕн ăсталăх тĕпĕ шутланть. Районта ача-пăча тата çамрăк спорт шкулĕ, ĕçлет — вĕсенче 600 ытла çын тĕрлĕ спорт тĕсĕпе (хоккей, футбол, йĕлтĕр, кĕрешӳ, бокс, волейбол, баскетбол) ăсталăхне ӳстереççĕ.

КультураТӳрлет

Районта 49 Этеплĕх çурчĕ, çав шутра районăн Этеплĕх çурчĕ тата виçĕ автоклуб, 24 ял этеплĕх çурчĕ, 21 ял клубĕ, 32 вулавăш, икĕ музей тата мусăк шкулĕ вырнаçнă.

ЯлТӳрлет

Паллă çынсемТӳрлет

Совет Союзĕн ПаттăрĕсемТӳрлет

2 хут Социализм Ĕçĕн ПаттăрĕсемТӳрлет

Социализм Ĕçĕн ПаттăрĕсемТӳрлет

КаçăсемТӳрлет


  1. ^ О районе