Открыть главное меню
Disambig gray.svg Ку терминăн урăх пĕлтерĕшсем пур, пăхăр Самар (пĕлтерĕшсем).

СамарРаççейĕн пысăк хули, Атăлăн сулахай çӳллĕ çыранĕнче Самар Луки патĕнче, Самарпа Сук юханшывĕсем хушшинче вырнаçнă, Самар облаçĕн администраци центрĕ.

Самар
Ялав Герб
Ялавĕ Гербĕ
Патшалăх Раççей
Федераци субъекчĕ Самар облаçĕ
Координатсем 53°11′00″ с. ш. 50°07′00″ в. д. / 53.18333° с. ш. 50.11667° в. д. / 53.18333; 50.11667 (G) (O) (Я)Координатсем: 53°11′00″ с. ш. 50°07′00″ в. д. / 53.18333° с. ш. 50.11667° в. д. / 53.18333; 50.11667 (G) (O) (Я)
Шалти пайлану 9 административных районов
Мэр Виктор Тархов
Никĕсленĕ 1586 çул
Пĕрремĕш асăну 1357 çул
Малтанхи ятсем Куйбышев
Лаптăк 466 çм²
Центр çӳллĕшĕ 100 м
Климат тĕсĕ вăтам-континентлă
Наци йышĕ вырăссем (83,6 %)
тутарсем (3,9 %)
чăвашсем (3,1 %)
мордва (2,7 %)
украинсем (1,9 %)
Конфесси йышĕ православсем,
мăсăльмансем,
иудейсем, урăххисем
Этнохороним самарçă,
самарçăсем
Вăхăт тăрăхĕ UTC+4
Телефон кочĕ +7 846
Почтă индексĕсем 443xxx
Автомобиль кочĕ 63, 163
ОКАТО кочĕ
Официаллă сайчĕ http://city.samara.ru
«Мой город» энциклопедире Samara
СамарРаççей çинче
Red pog.png
СамарСамар облаçĕ çинче
Red pog.png

Совет тапхăрĕнче (1935 кăрлачăн 27-мĕшĕ — 1991 çулхи кăрлачăн 25-мĕшĕ) хула Ку́йбышев (Валериан Куйбышев патшалăх тата парти ĕçченĕ) ятлă пулнă.

Тупмалли

Администрациллĕ пайлануТӳрлет

Самар тăххăр района пайланса тăрать:

ХалăхĕТӳрлет

Ӳкерчĕк:Население Самары.PNG
Халăх йышĕн улшăнăвĕ

Йышĕ — 1,1581 млн çын (1.01.2008), (Раççейре 6-мĕш вырăнта — Мускав, Санкт-Петербург, Çĕн Çĕпĕр, Екатеринбурга, Чулхула хыççăн).

Самарта 2008 çулхи кăрлач тĕлне 1 миллион 158 пин çын пурăннă. Икĕ тĕпĕллĕ Самара—Тольятти агломерацинчеНовокуйбышевск, Кинель, Чапаевск, Жигулёвск — 2,3 млн çын шутланать (РФ 3-мĕш — Мускавпа Санкт-Петербург хыççăн 2005 çулта.

Самар хулин халăх йышĕ, çулсемпе (пин çын)
Çул 1897 1923 1926 1939 1956 1959 1962 1967 1970 1973 1976 1979
Йышĕ 91.7 147.4 172 390 760 806 881 992 1045 1117 1162 1216.2
Çул 1982 1986 1989 1992 1996 1998 2000 2001 2003 2005 2006 2007
Йышĕ 1243 1267 1254.4 1239.2 1208.3 1160.3 1156.1 1143.6 1157.9 1133.4 1143.3 1139.1
Çул 2008
Йышĕ 1158.1


Наци йышĕ

Самар хулин наци йышĕ[1]
Халăх Йышĕ
(çын)
Пур халăх йышĕ
шутĕнче
(%)
Вырăссем 1 036 857 88,1
Тутарсем 40 327 3,4
Украинсем 19 178 1,8
Мордвасем 17 861 1,5
Чăвашсем 15 252 1,3
Эрменсем 7 140 0,4
Еврейсем 5 231 0,4
Белоруссем 4 835 0,4
Азербайджансем 4 468 0,4
Пушкăртсем 1 849 0,2
Казахсем 1 731 0,1
Узбексем 1 618 0,1
Нимĕçсем 1 506 0,1
Грузинсем 1 459 0,1
Чикансем 1 296 0,1
Таджиксем 1 234 0,1
Çармăссем 712 0,1
Молдавансем 665 0,1
Чеченсем 456 0,0
Кăркăссем 391 0,0
Урăх халăх çынни,
хăш халахне кăтартман
12 362 1,1

Кун-çулĕТӳрлет

 
Куйбышев урамĕ хулан историлле пайĕнче (2003 çул)

ЭкономикаТӳрлет

ПромăçлăхТӳрлет

 
«Союз» хăпартакан ракета комплексĕн астăвăм палăкĕ

Сутă-илӳТӳрлет

вак сутă-илӳ çаврăнăшĕ (млрд. тенкĕ)
Çул 2005 2006 2007
Çаврăнăш 96,0 112,2 134,8

ТранспортТӳрлет

ТĕнТӳрлет

Этеп çурчĕсемТӳрлет

Шаблон:Тĕп статья

Самар — нумай конфесси хули. Кунта чылай православи чиркĕвĕ, мăнастарь, кивĕ йăла чиркĕвĕ, мечет, еврей хорал синагоги, католици тата протестант храмĕ, баптистсемпе пятидесятниксен кĕлӳ çурчĕ пур, вĕсенчен:

Çăва-масарсемТӳрлет

 
Хула çăвинчи Г. Л. Ратнерăн вилтăпри çинчи палăкĕ

Шаблон:Тĕп статья

На сегодняшний день на территории города Самара находятся 16 кладбищ общей площадью 350 га. Из них 4 — непосредственно в городской черте.

Чи пысăк çăвасем:

ĂслăхТӳрлет

ÇутĕçТӳрлет

ЭтеплĕхТӳрлет

Музейсемпе галерейвăсемТӳрлет

Тĕп статья: Самар музейĕсем

Халĕ Самарта 20 музей ытла ĕçлет, вĕсенчен ваттисем ячĕллĕ П. В. Алабин Самар облаç тăван ен тĕпчев музейĕ Самар облаçĕн ӳнер музейĕ,

Çаплах анчах уçăлнă Самар футболĕн музейĕ.

Театрсемпе концерт залĕсемТӳрлет

Тĕп статья: Самар театрĕсем


Сцена вырăнĕсем

 
А. С. Пушкин ячĕллĕ чукун çул ĕçтĕшĕсен этеплĕх керменĕ

КинотеатрсемТӳрлет

  • Cinema кафе (Киров проспекчĕ, 156)
  • Звезда (Çĕнĕ Сад урамĕ, 106)
  • Кадр (кино-клуб, Куйбышев урамĕ 103)
  • Каро-фильм (Мускав шоссе 18-мĕш çм)
  • Киномечта (ТЦ Парк Хаус, 3 хут, Мускав ш., 81б)
  • Киномост (Дыбенко урамĕ, 30)
  • Киноплекс (Аэродром урамĕ , 47А)
  • Огонек (Киров пр, 156)
  • Ракурс (кино-клуб, Вилонов урамĕ, 24)
  • Россия (Чернореченская урамĕ, 15)
  • Художественный (Куйбышев урамĕ, 105)

ВулавăшсемТӳрлет


СпортТӳрлет

Тĕнче çыхăнăвĕсемТӳрлет

Партнёр-хуласемТӳрлет

Массăллă хыпар хатĕрĕсемТӳрлет

ИнçекуравТӳрлет

РадиостанцисемТӳрлет

ВХ тата КХ станцисем
Ячĕ Частота
Радио Звезда 0.729 МГц
Радио России 0.873 МГц
Радио Маяк 1.143 МГц


FM-диапазон
Ячĕ Частота
РСН 68.51 МГц
Радио России 70.31 МГц
Радио Маяк 72.05, 92.1 МГц (План)
Русское радио 72.83, 100.3 МГц
Экспресс FM 90.1 МГц
Милицейская волна 90.6 МГц
Радио 7 91.0 МГц
Юмор FM 95.7 МГц (План)
Радио Скат 96.3 МГц
Ретро FM 98.6 МГц
Эхо Москвы 99.1 МГц
Европа плюс 99.9 МГц
Радио Шансон 101.0 МГц
RECORD 101.5 МГц
Наше радио 102.1 МГц
NRJ 102.5 МГц (План)
DFM 102.9 МГц
Радио Мегаполис 103.6 МГц
Самара-Максимум 104.3 МГц
Авторадио 104.8 МГц
Радио Алла 105.4 МГц (План)
Дорожное радио 106.1 МГц
Love радио 106.6 МГц

ПрессаТӳрлет

«ТЕЛЕНЕДЕЛЯ для всей семьи.», «Самарское обозрение», «Волжская коммуна», «Волжская заря», «Самарские известия», «Самара. Журнал столицы региона», «Самарский футбол», «журнал "Дело"», «Пульс Поволжья», «Самарская газета», «Свежая газета. Самара», «Ваш выбор - вся Самара», «Ваш выбор - весь регион» тата чылай урăххи те.

ÇыхăнуТӳрлет

Паллă вырăнсемТӳрлет

АрхитектураТӳрлет

 
К. П. Головкин купса дачи, паллă Слонсен çурчĕ

Шаблон:Тĕп статья

Палăксем, монументсемТӳрлет

Шаблон:Тĕп статья

Парксем, скверсемТӳрлет

Шаблон:Тĕп статья

РекреациТӳрлет

 
«Вертолёт лапамĕ»

СпортТӳрлет

Баскетбол

Сывлăш спорчĕ

  • Самар облаçĕн аэроклубĕ РОСТО (2000 çулта никĕсленĕ[5]);
  • Самар парапланер клубĕ «Высота» (2000 çулхи пушăн 9-мĕшĕнче никĕсленĕ[6]);
  • Самарти авиаци-спорт клубĕ «Sky Roads» (1998 çулхи нарăс уйăхĕнче никĕсленĕ[7]);

Парăс спорчĕ

Футбол

Хоккей

Шахмат

  • «Ладья», хулан ачасемпе яшсен спорт центрĕ;

Тăванлă хуласемТӳрлет

Ют патшалăхсен консул оффисĕсемТӳрлет

  •   Италин Самар облаçĕпе Тутарстанри (Степан Разин урамĕ, 71А) Хисеплĕ Консуллăхĕ
  •   Словени Республикин «Самар облаçĕ» консул тăрăхĕ Самарти Консуллăхĕ (Мускав шосси, 4А)

Çавăн пекехТӳрлет

КаçăсемТӳрлет

АсăрхавсемТӳрлет