Ытарлă пĕрчĕ

(Сăнарлă пĕрчĕ ҫинчен куҫарнӑ)

Сăнарлă пĕрчĕ е ытарлă пĕрчĕтытăмлă хисеп (комплексла хисеп), икккĕмĕш капашра вăл минус пĕррепе (—1) танлашать.

комплекслă лаптăкра. Чăн хисепсем вертикаллĕ йĕр çинче выртаççĕ, сăнарлă хисепсем — горизонталлĕ йĕр çинче

Математикăра тата ытти ăславсенче сăнарлă пĕрчĕне i е j паллăпа кăтартаççĕ.

Çапла вара, ытарлă пĕрчĕ вăл — тăваткалĕ минус пĕррепе (−1) танлашакан хисеп. Урăхла каласан,   е   танлăхăн тупсăмĕсенчен пĕри, тепĕр тупсăмĕ — минус (), — çавна кĕртсе лартса пит çăмăллăн тĕрĕслеме пулать.

Тытăмлă хисепсен тĕслĕхĕсем

тӳрлет

Ытарлă пĕрчĕн капашĕсем

тӳрлет

  степенĕсем çапла пĕрин хыççăн тепри тухаççĕ:

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Кирек епле степеньшĕн çапла çырма пулать:

 
 
 
 

унта n — кирек епле тулли хисеп.

Çавăнтан:   унта mod 4 — 4 çине пайланинчен юлни.

Эйлер пĕртанлăхĕнчен тухни   хисеп чăннине пĕлтерет:

 .

Тĕрĕсрех, тытăмлă анализра степене хăпартни:   нумай пĕлтерешлĕ функци шутланать, çавăнпа

 , унта  .

Çаплах тĕрĕс:  .

Факториал

тӳрлет

i ытарлă пĕрчĕн факториалне 1 + i аргументлĕ гамма-функци пĕлтерĕшĕ пек палăртма пулать:

 

Çаплах

 [1]

Сăнарлă пĕрчĕн тымарĕсем

тӳрлет
 
Ытарлă пĕрчĕн тăваткал тымарĕсем
 
Ытарлă пĕрчĕн куб тымарĕсем (виçкĕтеслĕх тăррисем)

Тытăмлă хисепсен уйĕнче n-лĕ степеньлĕ тымарăн n тупсăм. Тытăмлă лаптакра ытарлă пĕрчĕн тымарĕсем пĕрчеллĕ радиуслă çавракăша çырнă тĕрĕс n-кĕтеслĕхĕн тăррисем.

 

Çак Муавр формулинчен тата ытарлă пĕрчĕне тригонометрилле (: ) кăтартма пултармаллинчен тухать.

Сăмахран,   тата  

Çаплах сăранлă пĕрчĕн тымарĕсене қăтартуллă евĕр çырма пулать:

 

Çав.пекех

тӳрлет

Вуламалли

тӳрлет
  • Мнимая единица // Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред. А. М. Прохоров. — 3-е изд. — М. : Советская энциклопедия, 1969—1978.

Асăрхавсем

тӳрлет
  1. ^ "abs(i!)", WolframAlpha.

Каçăсем

тӳрлет
  • Мнимая единица // Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред. А. М. Прохоров. — 3-е изд. — М. : Советская энциклопедия, 1969—1978.