Первомайски (Патăрьел районĕ): различия между версиями

п
Откат правок Император Тихон (обсуждение) к версии Chuvash2017
(Статьяна йăлтах пушатрĕ)
Тег: очистка
п (Откат правок Император Тихон (обсуждение) к версии Chuvash2017)
Тег: откат
{{ПВ-Раççей
|статус = Ял
|чăвашла çĕлĕк = Первомайски
|тăван çĕлĕк =
|герб = Coat of Arms of Chuvashia.svg
|ялав = Flag of Chuvashia.svg
|lat_deg = |lat_min = |lat_sec =
|lon_deg = |lon_min = |lon_sec =
|CoordAddon =
|CoordScale =
|ЯндексКарта = http://maps.yandex.ru/map.xml?mapID=1200&mapX=4109338&mapY=7027003&scale=7&descx=4109338&descy=7027003
|регион карттин пысăкăшĕ =
|район карттин пысăкăшĕ =
|регион = Чăваш Ен
|регион тапăлра = Чăваш Ен
|район тĕсĕ = Муниципаллă район
|район = Патăрьел районĕ
|район тапăлра = Патăрьел районĕ{{!}}Патăрьел
|пурăнан тăрăх тĕсĕ = Ял тăрăхĕ
|пурăнан тăрăх = Аслă Арапуç ял тăрăхĕ
|пурăнан тăрăх тапăлра = Аслă Арапуç ял тăрăхĕ{{!}}Аслă Арапуç
|шалти пайлану =
|пуçлăх = Секретов Владимир Алексеевич
|никĕсленĕ вăхăт =
|пĕрремĕш асăну =
|малтанхи ятсем = Аслă Арапуç
|статус =
|лаптăк =
|ПВ центрĕн çӳллĕшĕ =
|пурăнан халăх = 1037
|халăх çыравĕн çулĕ = 2010<ref>Численность населения городских округов, муниципальных районов, городских и сельских поселений, населенных пунктов Чувашской Республики по итогам Всероссийской переписи населения 2010 года. Стат. сборник / Чувашстат - Чебоксары, 2012 – 82 с.</ref>
|йышлăх =
|агломераци =
|наци йышĕ = чăвашсем
|конфесси йышĕ =
|этнохороним =
|вăхăт тăрăхĕ =
|почтă индексĕ =429364
|почтă индексĕсем =
|телефон кочĕ = 83532
|автомобиль кочĕ = 21, 121
|цифрăллă идентификатор = 97 207 850 001
|категория Commons-ра =
|сайт = http://gov.cap.ru/main.asp?govid=301
}}
'''Первомайски''', — [[Чăваш Ен]]ĕн [[Чăваш Енĕн Патăръел районĕ|Патăръел районĕнчи]] [[ял]]. [[1939]] çулхи [[пуш, 7|пуш уйăхĕн 7-мĕшĕччен]] '''Аслă Арапуç''' ятлă пулнă. [[Пăла (юханшыв)|Пăла юханшывĕн]] сулахай çыранĕнче вырнаçнă.
 
Ялта [[Аслă Арапуç пĕлӳ центрĕ|шкул]], [[Аслă Арапуç ача-пăча вулавăшĕ|ача-пăча вулавăшĕ]], [[Аслă Арапуç ял вулавăшĕ|ял вулавăшĕ]], [[Аслă Арапуç культура çурчĕ|культура çурчĕ]], [[Н.И. Кузьмин ячĕллĕ Аслă Арапуç халăх музейĕ]], [[Аслă Арапуçри МТС|МТС]], [[Аслă Арапуç аптеки|аптека]] пур.
 
==Истори==
Яла никĕслекенĕсем халĕ [[Чăваш Енĕн Вăрмар районĕ|Вăрмар районне]] кĕрекен [[Арапуç]] ялĕнчен пулнă. Яла [[XVI ĕмĕр]]ĕн вĕçĕнче-[[XVII ĕмĕр]] пуçламăшĕнче никĕсленĕ. Яла никĕсленĕ вăхăтра ку тăрăхра [[Именкасси]], [[Тикеш]], [[Нăрваш Шăхаль]], [[Тури Чакă]], [[Пăлапуç Пашьел]], [[Пӳртлĕ]] ялĕсем ларнă.
 
Авал ял питĕ пысăк пулнă. [[Чĕмпĕр кĕпернийĕ]]н астăвăм кĕнеки тăрăх [[1868]] çулта кунта 111 килте 333 арçын, 346 хĕрарăм пурăннă. [[1911]] çулхи перепись тăрăх вара кунта 248 килте 728 арçын, 709 хĕрарăм пурăннă. Хут пĕлекенсен кил-йышсен шучĕ 62 пулнă.
 
[[1920]] çулхи [[утă, 30|утă уйăхĕн 30-мăшĕччен]] [[Пăва уесĕ|Пăва уесне]], каярах [[Çĕрпӳ уесĕ|Çĕрпӳ уесне]] кĕнĕ. [[1920]] çулхи [[юпа, 5|юпа уйăхĕн 5]] хыççăн [[Çĕрпӳ уесĕ]]н [[Чăваш Енĕн Йĕпреç районĕ|Йĕпреç районне]] кĕртнĕ. [[1921]] çулхи [[Çĕртме, 22|çĕртме уйăхĕн 22-мĕшĕнчен]] пуçласа [[1927|1927-мĕш]] çулччен [[Патăръел уесĕ|Патăръел уесне]] кĕнĕ. Ку пĕтĕм тапхăрта ял [[Турхан вулăсĕ|Турхан вулăсне]] кĕнĕ.
 
[[1927]] çулхи [[юпа, 1|юпа уйăхĕн 1]] [[Чăваш Енĕн Мăн Патăръел районĕ|Мăн Патăръел районне]] кĕнĕ. [[1935]] çулхи [[пуш, 1|пуш уйăхĕн 1]] хыççăн [[Чăваш Енĕн Турхан районĕ|Турхан районне]] кĕнĕ. [[1939]] çулхи [[пуш, 7|пуш уйăхĕн 7]] хыççăн, салана Первомайски ята парсан, [[Чăваш Енĕн Первомайски районĕ|Первомайски районне]] кĕнĕ. [[1959]] çулхи [[утă, 14|утă уйăхĕн 14]] хыççăн хальхи вăхăт таран [[Чăваш Енĕн Патăръел районĕ|Патăръел районне]] кĕрет<ref>[http://zakupki.cap.ru/kladr/book/п.htm Чăваш Ен пурăнан вырăнсем]</ref>.
 
== Халăх йышĕ, ял тытăмĕ ==
Ялта аптекăна [[1937]] çулта уçнă. [[1937]]-[[1959]] çулсенче район аптеки пулнă, каярахпа участок аптеки пулса тăнă.
 
Аптека [[Аслă Арапуç участок пульници|пульницăна]], фельдшер-аккушер пункчĕсене [[эмел]]семпе тивĕçтерет.
 
== Экономика ==
Аслă Арапуç райпромкомбиначĕ — [[Чăваш Енĕн Патăрьел районĕ]]нчи [[Аслă Чемен]] ялĕнче малтан вырнаçнă [[комбинат]]. Упус завочĕ çинче никĕсленĕ пулнă. [[Тăван Çĕршывăн Аслă вăрçи]] вăхăтĕнче фронта туртаракан лашасем валли [[çуна]]семпе [[урапа]]сем ăсатнă.
 
Каярахпа 4 [[цех]] йĕркеленĕ пулнă: упус, йывăç касакан, кирпĕч, рогожтĕрлекен цехсем.
 
[[1958]] çулта пĕтернĕ. Ĕç хатĕрĕсене [[Шăхач йывăç комбиначĕ|Шăхач йывăç комбинатне]] куçарнă.
 
==Паллă ентешсем==
* [[Горшков Николай]], [[чăвашсем|чăваш]] [[сăвăç]]и.
* [[Давыдов-Анатри Василий Иванович]], [[чăвашсем|чăваш]] [[сăвăç]]и.
* [[Деверинская Александра Тимофеевна]], спортсменка.
* [[Исмуков Николай Аверкиевич]], [[чăвашсем|чăваш]] [[сăвăç]]и.
* [[Митта Василий Егорович]], чăваш сăвăçи.
* [[Митта Иван Егорович]], чăваш çыравçи, тăлмачĕ.
* [[Митта Ирина Вингеровна]], чăваш тăлмачĕ.
* [[Митта Николай Егорович]], чăваш сăвăçи.
* [[Митта Пётр Егорович]], чăваш çыравçи, драматургĕ.
* [[Митта Яков Егорович]], чăваш [[сăвăç]]и.
 
== Çавăн пекех пăхăр ==
* [[И.Я. Яковлев уçнă Аслă Арапуç шкулĕ]]
* [[Аслă Арапуç райпромкомбиначĕ]]
* [[Аслă Арапуç халăх хорĕ]]
 
== Вуламалли ==
{{Çырмалла}}
 
== Каçăсем ==
==Асăрхавсем==
{{асăрхавсем}}
{{Патăрьел районĕ}}
 
[[Категори:Чăваш Енри Патăрьел районĕн ялĕсем]]
[[Категори:Аслă Арапуç]]
9919

правок