Па́рхи — пирĕн эрăччен 1500 çултан маларах мар Каспи тинĕсĕнчен кăнтăр-тухăçалла выртнă аваллăхри территори. Иран чĕлхиллĕ йăхсем пурăннă. П. эрч. VI ĕмерчен, Македони Александрĕ çĕнсе иличчен, Пархи Ахеменидсен тăрăмĕн пĕр сатрапине кĕнĕ, каярах Селевкидсен патшалăхне куçнă, п. эрч. 250 - 227 çулсенче Пархи территоринче Пархи патшалăхĕ тытăнса тăнă. Селевкидсен патшалăхĕ сӳнсе пынă май, Пархи тĕрекленсе сарăлса пынă. Хăйĕн чи хăватлă тапхăрĕнче Пархи патшалăхĕ Вавилонирен, Иран урлă, Инд айлăмне çити выртнă. Пархи патшалăхĕ 227 çул тĕлнелле, Сасанидсен патшалăхĕ çуралсан, пăчланнă.

Аршакид империйĕн территорийĕ.
Пархи юланучĕ. Палаццо Мадама куравĕ, Турин.

ГеографиПравить

Пархи, пĕрлехи йĕрсемпе, çурçĕр-тухăç Иранпа тата Кăнтăр Туркменипе, танлашать. Вăл çурçĕр енче Каракумпа чикĕ тытнă, кăнтăрта Копетдаг туне тата Дешт-и Кавир пушхирне йышăннă. Мидипе анăçра, Гирканипе çурçĕр-анăçĕнче, Маргианăпа çурçĕр-тухăçра тата Арейĕпе (Герат оазисĕпе) кăнтăр-тухăçĕнче чикĕленнĕ. 3 облаçе пайланнă: Астауэна, Пархиен тата Алаварктикена.

АсăрхавсемПравить

ЛитератураПравить